Connect with us

Jamii

Dodoma: Licha ya kuwepo kwa mito, ndoo moja ya maji yauzwa Shs. 700

Published

on

MANENO Chegula (42) anaonekana akihangaika kukokota baiskeli yake ili kuvuka Mto Sasima, jasho linamtoka, huku akiwa amebeba madumu matano yenye maji ili kupeleka katika Kijiji cha Malolo, wilayani Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma, ambako ndiko anakoishi, umbali wa kilometa mbili kutoka hapo mtoni.

Lakini maji hayo ameyachota katika Mto Chabi uliopo ng’ambo ya pili ya Mto Sasima, yapata kilometa tatu kutoka kijijini.

Japokuwa Mto Sasima unatiririka maji, lakini Chegula anasema maji hayo hayafai kwa kunywa kwa vile yana tope jingi.

“Nakwenda kuuza kijijini, ndoo moja Shs. 700, kwa hiyo hapa nitapata Shs. 3,500,” anasema Chegula na kuongeza kwamba hiyo ilikuwa safari yake pili na kwa kutwa hufanya safari tatu.

Kwa Chegula, biashara ya kuuza maji imekuwa chanzo cha kipato, lakini kwa wakazi wa Malolo hiyo ni gharama nyingine ya maisha ambayo wanalazimika kuikabili kutokana na uhaba wa maji ya kunywa.

“Siyo haba, napata fedha ya kutosha kwa matumizi ya familia, tatizo la kijiji chetu ni kukosekana kwa miundombinu, hususan visima vya maji baridi ambayo yangefaa kwa kunywa, kuna maji pale kijijini, lakini ya chumvi kiasi kwamba hata kupikia maharage ni shida, achilia mbali kufulia nguo,” anasema Chegula akiieleza FikraPevu ambayo ilikutana naye wakati akivuka Mto Sasima.

Kwa Kijiji cha Malolo chenye vyanzo vya kutosha vya maji, ikiwemo mito miwili ya uhakika ya Sasima na Chabi iliyoko umbali wa kilometa tatu, kununua ndoo moja kwa Shs. 700 linaonekana kama suala la ajabu.

FikraPevu ilijionea yenyewe changamoto ya njia za kupita hadi kuufikia Mto Chabi wenye maji safi ni kubwa, kwani huwalazimu kupita kwenye mashamba ya mpunga na kuvuka Mto Sasima kwenda na kurudi, jambo ambalo pia ni la hatari kiusalama.

Akinamama, ambao ndio waathirika wakubwa na tatizo la ukosefu wa maji, wanapata shida zaidi pindi inapotokea familia ikakosa fedha za kununulia ndoo za maji kwa matumizi ya nyumbani, ambalo hulazimika kutembea umbali huo wa jumla ya kilometa sita kwenda na kurudi ili kupata huduma hiyo muhimu, huku wakipita katika mazingira hayo hatarishi.

Katika kipindi hiki cha masika, huomba Mungu anyeshe mvua ili waweze kukinga kwenye paa, lakini inapotokea mvua hazijanyesha, hali inawawia vigumu zaidi.

Suzana Magawa (35), mkazi wa Kijiji cha Malolo, ameieleza FikraPevu kwamba, ukosefu wa maji safi na salama kijijini hapo ni mzigo mzito kwa mwanamke na unawaweka katika mazingira hatarishi.

“Siyo wote ambao tunaweza kumudu kununua maji, hasa ya kunywa, hivyo tunalazimika kutembea umbali huu na kwa mazingira haya hatarishi, tunaweza hata kubakwa, kudhalishwa ama kutekwa,” anasema na kuongeza kwamba, hali hiyo inawafanya wasichana wadogo kupata mimba za utotoni bila kutarajia.

Anasema, japokuwa kijiji hicho kina neema kubwa ya chakula kutokana na shughuli za kilimo zinazofanyika majira yote ya mwaka huku wakitegemea umwagiliaji, lakini wananchi wanajikuta wangali maskini kwa kuwa wanalazimika kuuza mazao yao ili kupata huduma muhimu kama maji kwa gharama kubwa.

Suzana anasema, ahadi nyingi za wanasiasa zinazotolewa nyakati za kampeni hazitekelezwi na kwamba matatizo yao yamekuwa kama mtaji wa kuombea kura.

“Miaka nenda-rudi tunaahidiwa tutapatiwa maji ya bomba, lakini watoto wanazaliwa na kuzeeka hakuna kinachofanyika, hapa tuna vyanzo vya kutosha vya maji safi, wanashindwaje kutuchimbia visima virefu vya maji baridi?” anahoji.

Zuberi Said Mlinji ambaye ni Ofisa Ugani wa Kata ya Malolo, anakiri kwamba tatizo la maji ni changamoto kubwa inayowatesa wakazi wa kata hiyo.

“Kweli kuna vyanzo vya kutosha hapa, maji yapo mengi na hayapatikani mbali, lakini visima vilivyochimbwa pale kijijini ni vya maji chumvi ambayo hayafai kwa matumizi ya binadamu,” anasema.

Ofisa Mtendaji wa Kijiji cha Malolo, Bosco Paulo Mwaluga, anasema changamoto ya ukosefu wa maji salama ni ya muda mrefu lakini haijapatiwa ufumbuzi kutokana na ukosefu wa bajeti.

Mwaluga, ambaye ni Kaimu Ofisa Mtendaji wa Kata ya Malolo yenye vijiji vya Idodoma, Nzugilo na Malolo yenyewe, anasema tatizo la maji salama ni la kata nzima kwani hakuna visima vya kutosha.

Anakiri kwamba, tatizo hilo linakwamisha maendeleo ya wananchi, kwani wanalazimika kutumia gharama kubwa kupata huduma hiyo muhimu na kupunguza mapato ya familia.

“Shs. 700 kwa ndoo moja ya maji ni fedha nyingi sana, pengine kwa kima cha chini mwananchi analazimika kutumia Shs. 6,300 kwa mwezi ili apate wastani wan doo tatu za maji safi kila siku,” anasema.

Aidha, anasema visima vilivyopo kijijini hapo ni vifupi na vya maji chumbi ambavyo vilichimbwa miaka mingi, hivyo jitihada zinafanywa na serikali na wadau mbalimbali wa maendeleo kuhakikisha kero hiyo inatatuliwa.

“Kuna mwekezaji mmoja amejitokeza, ni mkulima ambaye anatokea huko Ruaha Mbuyuni mkoani Iringa, ambaye amesema yuko tayari kuchimba kisima kirefu cha maji baridi na atasambaza mfumo wa mabomba kijijini, tumemkubalia kwa sababu tunachotaka huduma bora kwa jamii zipatikane,” anasema.

Diwani wa Kata ya Malolo iliyoko Jimbo la Kibakwe, Maulid Mangile, hakuweza kupatikana kuzungumzia changamoto hiyo ya wapigakura wake.

Mkoa wa Dodoma ni miongoni mwa mikoa mingi ambayo tatizo la uhaba wa maji ni sugu kwa muda mrefu kutokana na hali ya ukame na nusu jangwa, lakini hata palipo na vyanzo vya kutosha vya maji, hakuna jitihada za makusudi ambazo zimefanyika kuhakikisha serikali inajenga miundombinu ya uhakika kuwapatia wananchi huduma hiyo muhimu.

Uchunguzi wa FikraPevu umebaini kwamba, katika maeneo mengi ya mkoa huo, wananchi wanatumia maji ya visima na mabwawa yasiyo safi wala salama, huku maeneo mengine wakichangia pamoja na mifugo, hali inayowafanya wawe hatarini kupata magonjwa wa milipuko yanayosababishwa na uchafu wa maji.

Upatikanaji wa maji safi na salama ni lengo namba sita la Malengo ya Maendeleo Endelevu ya Dunia (SDG) kuelekea mwaka 2030, lakini licha ya msisitizo uliopo, maeneo mengi, hasa ya vijijini, bado yana changamoto kubwa kuyafikia malengo hayo.

Upatikanaji wa maji safi na salama pamoja na nishati ya uhakika ni haki za msingi za binadamu ambazo wananchi wengi wa mataifa yanayoendelea, ikiwemo Tanzania, wananyimwa.

Wakati wa Mkutano wa Nne wa Umoja wa Mataifa kuhusu Nchi Zinazoendelea (Least Developed Countries – LDC-IV) uliofanyika jijini Istanbul, Uturuki ilielezwa kwamba karibu watu bilioni 2.5 duniani walikuwa wakishindwa kupata haki zao za msingi kama maji safi na salama na umeme.

Mwanaharakati Maria Lourdes Tabios Nuera, kutoka asasi ya Jubilee South-Asia/Pacific Movement on Debt and Development, alisema kwamba upatikanaji wa maji safi na salama ni wa lazima kwa kila mtu na huduma hiyo haipaswi kutolewa kwa malipo.

"Vyanzo vya maji lazima vitumiwe kwa usawa na wote na vinapaswa kulindwa na kutunzwa kwa uhakika,  kidemokrasia na kwa nia ya kuviendeleza. Udhibiti wa vyanzo vya maji lazima uwe wa umma na usibinafsishwe," alisema Nuera.

Hata hivyo, inaelezwa kwamba kwa zaidi ya miongo miwili sasa kumekuwepo na harakati za kubinafsisha maji, huku mashirika machache yanayojihusisha na maji yakimiliki vyanzo na huduma za maji.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Afya

Watumishi wa afya 200 kupatiwa mafunzo ya utoaji dawa ya usingizi kuokoa maisha wajawazito

Published

on

Kufuatia upungufu wa wataalamu wa dawa za usingizi (anaesthesia), serikali itatoa mafunzo ya dawa za usingizi kwa watumishi wa afya 200 katika vituo vya afya vya upasuaji wa dharura kwa akina mama wajawazito.

Hatua hiyo inakuja ikiwa imepita miezi 6 baada ya Chuo Kikuu cha Afya na Sayansi Shirikishi Muhimbili (MUHAS) kutangaza kuanza kutoa shahada ya dawa ya usingizi (Bsc. Anaesthesia Nursing).

Katika taarifa iliyotolewa na Kitengo cha Mawasiliano serikalini cha Wizara ya Afya, Maendeleo ya Jamii, Jinsia, Wazee na Watoto, inaeleza kuwa mafunzo hayo yatatolewa sambamba na uboreshaji wa huduma ya upasuaji wa dharura kwa wajawazito ili kuokoa maisha ya wanawake na watoto ambao hufariki kwa kosa huduma muhimu za uzazi kwenye vituo vya afya.

“Mkakati wa kuhakikisha huduma za afya kwa akina mama wajawazito zinakuwa salama na uhakika kwa kuandaa rasilimali watu, miundombinu ya majengo na vifaa vitakavyowezesha huduma hizi ikiwemo upasuaji wa dharura kwa akina mama wajawazito wakati wa kujifungua,” imeeleza taarifa hiyo.

Kwa mujibu wa takwimu za Wizara ya Afya, vifo 556 vitokanavyo na uzazi kwa kila viumbe hai 100,000 huripotiwa kila mwaka katika maeneo mbalimbali nchini. Maana yake ni kwamba watoto na wajawazito hufariki hasa wakati wa mama akijifungua.

Aidha, serikali itaboresha vituo vya afya 288 vya serikali vilivyopo nchini ili kuviwezesha kutoa huduma ya dharura ya upasuaji kwa wajawazito ambapo waaguzi katika vituo hivyo watapatiwa mafunzo ya dawa za usingizi ili kuokoa maisha ya akina mama na watoto wachanga.

Utekelezaji wa mafunzo hayo ni matokeo ya ushirikiano wa Wizara ya Afya na Mfuko wa Pamoja wa Afya ambapo zaidi ya sh1,079 bilioni zimepatikana kufakisha mafunzo hayo ya dawa ya usingizi kwa wauguzi na matabibu waliopo kwenye vtuo vya afya nchini.

“Fedha hizo zitasomesha watumishi wapatao 200, kati ya watumishi hao 100 watapata mafunzo yao katika Hospitali ya Taifa Muhimbili na MOI, watumishi 50 watafanya mafunzo katika hospitali ya KCMC, na 50 watafanya mafunzo hayo kwenye hospitali ya Bugando,” imefafanua taarifa ya wizara.

Lengo la serikali ni kuhakikisha ifikapo 2019 na kabla ya 2020 vituo vyote vya afya vinavyomilikiwa na serikali vinakuwa na watumishi maalum wa kutoa huduma ya dawa ya usingizi kwaajili ya wapasuaji wasiopungua wawili kwa kila kituo.

Mafunzo hayo ya mwaka mmoja ni mpito wakati serikali ikiendelea kukamilisha taratibu za kurasimisha utoaji wa shahada ya kwanza ya kutoa dawa ya usingizi katika Chuo cha MUHAS katka mwaka huu wa 2018/2019.

Hali halisi ya huduma ya dawa za usingizi nchini
Takwimu za wizara ya Afya zinaonyesha kuwa kuna upungufu mkubwa wa madaktari wenye utaalamu wa kutoa dawa ya usingizi hasa wakati wa huduma ya upasuaji ambapo kwa sasa waliopo ni asilimia 1.2 tu ya mahitaji yote.

Ili kuweza kukidhi mahitaji yote ya huduma hiyo wanahitajika madaktari 2000, lakini waliopo sasa ni madaktari 30 pekee.

Kufuatia changamoto hiyo Januari 31, mwaka huu wadau mbalimbali wa afya na elimu walikutana na kujadili namna ya kuondoa changamoto hiyo na kupendekeza mtaala utakaotumika kufundishia kozi ya Aesthesia kabla ya kuupeleka kwa Tume ya Vyuo Vikuu Nchini (TCU).

” Ni kweli kumekuwepo kwa changamoto hiyo ya watalaamu wa dawa hizo lakini sasa mpango huu ukikamilika maana yake tutaongeza idadi ya madaktari kamili maana hawa waliopo wengi ni wale ambao wamesoma kozi kwa mwaka mmoja au miwili.

” Mafunzo yakianza kutolewa hapa chuoni Muhimbili wataweza kuchukua wanafunzi 200, Bugando 50 na KCMC 50 jambo ambalo litaongeza idadi kubwa ya watalaamu ili kuweza kufikia lengo letu la kuwa na wataalamu 2000 nchi nzima,” alinukuliwa Katibu Mkuu wa Wizara ya Afya, Jinsia, Wazee na Watoto, Dk Mpoki Ulisubisya.

Continue Reading

Jamii

Waziri Mkuu Majaliwa: Hatutangazi nyongeza ya mshahara hadharani kuepusha athari kwa jamii

Published

on

Waziri Mkuu, Kassim Majaliwa ameweka wazi kuwa serikali haitatangaza nyongeza ya mishahara kwa watumishi wa umma hadharani ili kuepusha athari kwa jamii ikiwemo kupanda kwa bei ya bidhaa.

Akizungumza leo Bungeni wakati akijibu swali la Mbunge wa viti maalumu (CHADEMA), Susan Lymo ambaye alitaka kufahamu kwanini Serikali imewanyima au imeshindwa kuwalipa watumishi wa umma nyongeza ya mishahara ambayo ni haki yao ya msingi kulingana na miaka waliyokaa kazini.

Akijibu swali la Mbunge huyo, Waziri Mkuu Majaliwa amesema Serikali ina utaratibu wa kutoa nyongeza ya mishahara kwa watumishi wake lakini haitangazi kwa wananchi wote kama ambavyo imekuwa ikifanyika kwenye sherehe za wafanyakazi za Mei Mosi kila mwaka.

Amesema Serikali ikitangaza mishahara hadharani inaweza kusababisha usumbufu kwa watu wasio watumishi wa umma na inaweza kupandisha bei ya bidhaa na kuathiri mwenendo wa mahitaji ya wananchi sokoni.

Nyongeza za mishahara ambazo zinatangazwa hadharani, mara nyingi zina athari yake sio kwamba Serikali haikusudii kutoa nyongeza ya mshahara kwa mwaka, lakini unapotumia Mei Mosi kutangaza nyongeza ya mshahara unaleta athari kwenye jamii kwasababu vitu vinaweza vikapanda bei, vikawasumbua hata na wananchi ambao hawalipwi mshahara,” amesema Waziri Mkuu.

Amebainisha kuwa siyo lazima Serikali itangaze hadharani kila inapoongeza mishahara kwa watumishi wa umma lakini ifahamike kuwa Serikali ina utaratibu wake mzuri wa kuboresha stahiki za wafanyakazi wake kila mwaka.

Suala la nyongeza ya mishahara liko Serikalini na Mhe Rais ameishawahakikishia wafanyakazi atawaongeza mishahara na sio lazima litangazwe hadharani. Mshahara ni suala la mtu binafsi hata ukiongezwa leo kuwa tumeitangaza leo tumeongeza mshahara kwa kiwango hiki. Ukifanya hivi tayari umeleta kupanda kwa gharama’” amebainisha Waziri Mkuu.

Ameongeza kuwa mkakati wa Serikali ni kupunguza gharama za mahitaji kwenye masoko ili kuzuia mfuko wa bei za bidhaa.

Hata hivyo, Waziri Mkuu Mjaliwa amesema Serikali inaendelea kufanya sensa ya watumishi wote nchi nzima na zoezi hilo likikamilika itaboresha nyongeza ya mwaka, nyongeza ya mishahara na upandishaji wa madaraja.

Awali katika swali lake, Mbunge Lyima amesema Serikali inakiuka Sheria ya Utumishi wa Umma ya kuwapatia watumishi stahiki zao na kuwapunguzia motisha ya kufanya kazi kwa ufanisi katika maeneo yao ya kazi na kuathiri mafao baada ya kustaafu.

Hoja ya Mbunge huyo ni muendelezo wa malalamiko ya watumishi dhidi ya Serikali kwamba hawajapata stahiki zao tangu ilipoanza zoezi la ukakiki wa watumishi wa umma mwaka 2015. Katika zoezi hilo watumishi zaidi ya 9,000 walibainika kutokukidhi vigezo vya utumishi na hivyo kuondolewa kazini.

Huenda kauli aliyoitoa Waziri Mkuu leo Bungeni inaweza ikatofautiana na ile ya Rais John Magufuli aliyoitoa wakati wa sherehe za Mei Mosi, 2018 mijini Iringa ambapo alinukuliwa akisema hawezi kutoa nyongeza ya mishahara akidai Serikali haina fedha.

Kwangu mimi ninafikiria hizi pesa tunazotoa kwa ajili ya elimu bure ni nzuri kuliko fedha hizo kuzipeleka kuongezea mishahara, naona bora kuwapa mikopo wanafunzi wa vyuo vikuu kuliko kuongezea wafanyakazi mishahara,

Nikisema nitaongeza hizo pesa mimi nitazitoa wapi? naogopa kusema uongo. Hata mimi napenda kupandishiwa mshahara lakini kwa hali halisi ya sasa hivi lazima niwaeleze ukweli,” alinukuliwa Rais Magufuli.

Hata hivyo alibainisha kuwa kabla ya kuondoka madarakani ataboresha maslahi ya wafanyakazi wa umma, “Nawaahidi, kipindi changu cha urais hakitaisha kabla sijapandisha mishahara kwa wafanyakazi, kupandisha kwangu haitakuwa kwa shilingi elfu kumi, itakuwa ni kupandisha kwelikwel.”

Continue Reading

Jamii

Maaskofu KKKT wapewa siku 10 kufuta waraka

Published

on

Serikali imetoa siku 10 kwa Kanisa la Kiinjili la Kilutheri Tanzania (KKKT), kuufuta kwa maandishi waraka wao waliotuoa Machi 24 mwaka huu na kisha kuujulisha Umma kwa njia mbalimbali walizotumia kuusambaza.

Kanisa la KKKT kupitia Baraza lake la Maaskofu lilitoa waraka uliopewa jina la ‘Taifa Letu Amani Yetu’ wakati wa Pasaka ambao mbali na masuala ya kiroho, ulibainisha mambo kadhaa yanayogusa mstakabali wa taifa.

Katika mitandao ya kijamii leo imesambazwa barua yenye kumbukumbu no. SO.748/25 inayoonyesha imeandikwa na Ofisi ya Msajili wa Vyama Wizara ya Mambo ya Ndani kwenda kwa Mwenyekiti /askofu Mkuu wa KKKT iliyoandikwa Mei 30, 2018 ikitoa maelekezo ya kufutwa waraka huo ndani ya siku 10 tangu ilipoandikwa barua hiyo.

Ikiwa na kichwa cha habari ‘Ujumbe wa Baraza la Maaskofu wa KKKT’ barua hiyo inaeleza baraza hilo halitambuliki kisheria katika ofisi ya msajili.

“Unaelekezwa kuufuta waraka husika kwa maandishi na kuujulisha umma kuwa taasisi yako haikuwa na haina uwezo kisheria kufanya kile mlichokifanya. Maandishi hayo yaufikie umma wa Watanzania kwa kupitia vyombo vya habari na njia zingine zilezile zilizotumika kuufikisha waraka ule mliouita ‘Ujumbe wa Baraza la Maaskofu KKKT’.

Hata hivyo, barua hiyo imetoa onyo kali kwa taasisi hiyo dini nchi kutekeleza agizo mara moja la sivyo itachukuliwa hatua za kisheria.

“Maelekezo haya yatekelezwe ndani ya siku kumi tangu kupokea kwa barua hii vinginevyo hatua kali zaidi za kisheria zitachukuliwa dhidi ya taasisi hii,” inasema barua hiyo.

Ikumbukwe kuwa  waraka huo ulisainiwa na maaskofu 27 wa kanisa hilo nchini na kutaja baadhi ya mambo hayo kuwa ni pamoja na utekaji, utesaji, kupotea kwa watu, mashambulizi ya silaha dhidi ya viongozi wa kisiasa, mauaji yenye mwelekeo wa kiitikadi, vitisho, ubambikiziaji wa kesi, na matumizi mabaya ya vyombo vya dola dhidi ya wananchi.ni hali ya kijamii na kiuchumi, maisha ya siasa, na masuala mtambuka likiwamo suala la Katiba Mpya.

Waraka uliongeza pia kwamba uhuru wa kujieleza, kutoa na kupokea habari umeendelea kutoweka nchini huku ukionya kubanwa na hatimaye kuelekea kupungua kwa uhuru wa Bunge, Mahakama, na Tume ya Uchaguzi, ukisema hatua hii ni pamoja na kudhoofishwa kwa serikali za Mitaa.

Lakini kabla ya KKKT kutoa waraka wao, Kanisa Katoliki nalo lilitoa waraka kama huo likionya baadhi ya mambo ikiwemo uminywaji wa misingi ya demokrasia ya vyama vingi na uhuru wa kujieleza.

Baada ya kusambaa kwa waraka huo, yalijitokeza mambo mengi ikiwemo kutofautiana na kwa mawazo ya wananchi kuhusu wajibu wa viongozi wa dini katika kutoa ushauri, kuonya au kukemea pale mambo yanapoenda mrama.

Waziri Mkuu, Kassim Majaliwa akiwa na Maaskofu wa KKKT

Hata hivyo, barua hiyo imepokelewa kwa hisia tofauti na watumiaji wa mitandao ya kijamii ikizingatiwa kuwa suala hilo lilijadiliwa na kupita, iweje linaibuka tena wakati huu ambapo kuna utulivu na yale mambo waliyoyapigia kelele na maaskofu  yamepungua ikiwemo kuteswa, kupotea kwa watu na vitisho dhidi ya viongozi wa kisiasa.

 

Wananchi bado wanawaamini viongozi wa dini

Wadau mbalimbali wa masuala ya kijamii wamesema kama kweli barua hiyo imetolewa na serikali, inaweza kuchochea taharuki zaidi kwa waumini wa kanisa hilo na wananchi kwasababu linagusa moja kwa moja imani zao.

Amebainisha kuwa bado waumini wengi wana imani na viongozi wao dini na kwamba yale wanayotamka yanakuwa na nia njema kwa jamii yao. Na katika muktadha huo serikali inapaswa kuwa makini ili kuepusha matatizo zaidi yanayoweza kutokea.

Akizungumza na FikraPevu, Katibu wa Jukwaa la Wahariri Tanzania (TEF), Neville Meena amesema kama serikali ilibaini kuna tatizo kwenye usajili wa Baraza la Maaskofu la KKKT ingekaa na wahusika na kulimaliza kuliko kujitokeza hadharani na kuendeleza jambo ambalo limepita.

“Mimi namwamini Mungu kuliko serikali na viongozi wangu wa dini hasa Maaskofu. Hivyo serikali inapaswa kuwa makini na mambo yanayogusa imani za watu. Katika hili walipaswa kutafakari sana jinsi ya kushughulika nalo. Vinginevyo halina afya kwa ustawi wa taifa letu,” amesema Meena.

Amesema Maaskofu walitimiza wajibu wao wa kuonya kabla mambo hayajaharibika na serikali inapaswa kuyafanyika kazi yale yalyotajwa kwenye waraka au kukaa kimya ili kuepusha migongano isiyo na faida kwa taifa.

Continue Reading

Muhimu Kusoma

Copyright © 2020 FikraPevu.com